ADALET BAKAN YARDIMCISI ACAR: “TASLAK TÜM DETAYLARIYLA TARTIŞILSIN İSTİYORUZ”
ATO BAŞKAN YARDIMCISI AKTAY: “MEVCUT KONKORDATO SİSTEMİNDE ALACAKLILARIN HAKKINA KAVUŞMASI UZUN SÜRÜYOR”
CEBRİ İCRA KANUNU TASLAĞI BİLİM KOMİSYONU BAŞKANI PROF. DR. ÖZTEK: “41 DEĞİŞİKLİK YAPILAN İCRA VE İFLAS KANUNUNUN BÜTÜNLÜĞÜ BOZULDU. KOLAY ANLAŞILABİLİR VE UYGULANABİLİR BİR SADELİĞE KAVUŞTURULMASI GEREKİR”
25 Ekim 2025-Ankara Ticaret Odası (ATO) konkordato, icra gibi ticareti yakından ilgilendiren düzenlemeler nedeniyle Adalet Bakanlığı tarafından tartışılmaya açılan “Cebri İcra Kanunu Taslağı”nı düzenlediği bir panelle ele aldı. Panelin açılış konuşmalarını Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, Cebri İcra Kanunu Taslağı Bilim Komisyonu Başkanı, Adalet Eski Bakanı ve İstanbul Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Selçuk Öztek ve Ankara Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Temel Aktay yaptı.
ATO Duatepe Hizmet Binası’nda gerçekleşen panelin açılışında konuşan Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, Cebri İcra Kanunu Taslağı’nın ön taslak olduğunu ve ilgili tüm kesimler tarafından tartışılmasını istediklerini söyledi. Acar, “Bakanlık olarak biz bu ön taslağı tüm kamu kurumlarına, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’ne dolayısıyla oda ve borsalara, barolara, üniversitelere gönderdik. Altı ay da süre verdik. Çok fazla katkı istiyor ve bekliyoruz, buna ihtiyacımız var. Bu çerçevede ATO’da Panel düzenlemesi önemli, çok teşekkür ediyorum. Ne kadar çok tartışılırsa o kadar tekâmül olur. Kanun taslağını yasalaşmadan önce tartışırsanız, yasalaştıktan sonra tartışılmaz, uygulanır. Barika-i hakikat müsademe-i efkârdan doğar, yani hakikat güneşi fikirlerin açık ve net çarpışmasından doğar. Tartışılarak farklı pencerelerden bakılarak güzel şeyler olacaktır. Lütfen eleştirilerinizi esirgemeyin” dedi.
“CEBRİ İCRA TİCARETİN SİGORTASIDIR”
ATO Başkan Yardımcısı Temel Aktay da açılışta yaptığı konuşmada, Cebri İcra Kanunu Taslağı konuşulurken ekonominin omurgasının ele alındığını belirterek, “Cebri icra, ticaretin sigortası, işlerin kötüye gitmesi durumunda şirketlerin ve ticaretin ayakta kalmasını sağlayan, ekonomiye güvenin sarsılmasını önleyen en önemli araçtır. Taslağın dağınık mevzuatı sadeleştirmesi, modern bir yaklaşım getirmesi ve ticari hayatın gerçeklerine uygun bir şekilde hazırlanması önemli” dedi.
Ticaretin birinci şartının güven olduğunu kaydeden Aktay, sözlerini şöyle sürürdü:
“Güvenin olmadığı yerde yatırım olmaz, üretim olmaz, istihdam olmaz, Bir sözleşme yapılırken, bir mal satılırken, bir çek yazılırken herkesin aklında şu vardır: “Ya ödenmezse ne olur?” İşte o soruya verilecek “adil, öngörülebilir, hızlı” bir cevap, bütün sistemin işleyişini belirliyor. Bugün mevcut sistemde, alacaklının hakkına kavuşması uzun sürüyor, hatta bazen alacaklı alacağını unutmak zorunda kalıyor. Zor duruma düşen bir işletmeden, devlet, bankalar ve finansal kurumlar alacaklarını öncelikli olarak tahsil edebilirken, ekonomimizin lokomotifi durumunda olan ancak finansmana erişmekte daima zorluk çeken KOBİ’lerimizin alacakları ne yazık ki tahsil edilemeyen alacaklara dönüşüyor. Takip süreçleri karmaşık, dosya yükü ağır, yargının ve icra dairelerinin iş yükü çok fazla. İflas süreçleri uzadıkça uzuyor, konkordato süreci çoğu zaman kötüye kullanılıyor. Bu durum, ticari hayatın temposuna uymuyor. Çünkü reel sektör hızlı karar alır, hızlı üretir, hızlı satar ama hukuk ağır işlediğinde o hız zincirleniyor. Bu yüzden biz ATO olarak, Cebri İcra Kanun Taslağının etkinliği ve öngörülebilirliği artıracak bir adım olmasını son derece önemsiyoruz”
-“İCRA SÜREÇLERİNDEKİ GECİKME EKONOMİNİN DAMARLARINDA PIHTI”-
Konkordato sistemindeki aksaklıklara dikkat çeken Aktay, “Mevcut konkordato sistemi, başvuruda bulunan şirketi koruma şemsiyesi altına alıyor ancak o şirketle ticaret yapanları şemsiye dışında bırakıyor. Bugün bir işletme alacağını tahsil edemediğinde, sadece kendisi değil, tedarikçisi, çalışanı, devlete ödediği vergi zinciri de etkileniyor. Çekini bozduramayan, alacağını tahsil edemeyen büyük bir sıkıntı içinde yaşarken, konkordato şemsiyesi altına giren şirket tüm sıkıntıların dışında kalıyor. İcra süreçlerindeki her gecikme, ekonominin damarlarında pıhtı gibi dolaşıyor. Konkordato, aslında doğru kullanıldığında işletmeye “nefes aldıran” bir mekanizmadır. Ancak son yıllarda bu süreç, zaman zaman kötüye kullanıldı. Alacaklı mağdur oldu, güven sarsıldı. İşte bu nedenle taslakta konkordato komiserlerinin niteliklerinin artırılması, sürecin şeffaflaştırılması, gözetim mekanizmasının güçlendirilmesi çok önemli. Konkordato uygulamalarındaki aksaklığı görünce dünyada bu uygulamalar nasıl yapılıyor diye baktık. Konkordato düzenlemesinin sadece İsviçre ve Türkiye’de yer aldığını tespit ettik. Almanya’da, Fransa’da, Amerika’da yeniden yapılanma modellerinin işletmeleri batmaktan koruduğunu gördük. Bizde de bu tür yapıların daha etkin olup olmayacağı hususunun bu panel vesile ile değerlendirilmesini arzu etmekteyiz” diye konuştu.
Cebri İcra Kanunu Taslağı’nın sadece hukukçuların değil, her girişimcinin, her üreticinin kısacası her vatandaşın meselesi olduğunu vurgulayan Aktay, “Biz Ankara Ticaret Odası olarak şuna inanıyoruz: Bir ülkede hukuk güçlü olursa, ekonomi de güçlü olur. Adalet hızlı olursa, ticaret de cesur olur. Hukukun üstünlüğünün temin edildiği ülkelerde ekonomide verimliliğin, etkinliğin, büyümenin ve rekabetin tesis edildiği hepimizin gözlemlediği bir gerçektir. O yüzden bu taslak, sadece hukukçuların değil, her girişimcinin, her üreticinin, her vatandaşın meselesidir. Ankara Ticaret Odası olarak, böylesine önemli bir düzenlemenin yapıldığı sürece izleyici olarak değil katılımcı olarak dahil olmak istedik. Bu nedenle panel düzenledik ve panelimizin sonunda, bugün burada konuşulan bütün görüşleri rapor haline getirip, üyelerimize, Adalet Bakanlığımıza, ilgili kurumlarımıza ve kamuoyuna sunacağız” dedi.
Cebri İcra Kanun Taslağı Bilim Komisyonu Başkanı, Eski Adalet Bakanı, İstanbul Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Selçuk Öztek ise, Cebri İcra Kanunu Taslağı için 29 kişiden oluşan bir komisyon olarak 9 yıldır çalışma yürüttüklerini belirterek başladığı konuşmasında, hazırladıkları 543 maddelik taslağın, görüş ve eleştirilerin alınması için kamuoyuna açıklandığını söyledi. Yürürlükte olan “İcra ve İflas Kanunu”nun, İsviçre örnek alınarak hazırlandığını ve 1932 yılında yayımlandığını anlatan Öztek, “Bugünün bakış açısıyla yeni bir icra iflas kanunu hazırlanması hiç kuşkusuz gerekliydi. Nitekim icra ve iflas hukuku ekonomiyle iç içedir. Biz icra ve iflas hukukçuları ekonomide işler iyi gidiyor mi gitmiyor mu bunu anlamak için iflaslara ve konkordatoya bakıyorduk. Kanun nerdeyse 100 yıllık bir kanun ve bu sürede tam 41 değişiklik yapıldı. 1965 ve 2004 yıllarında değişiklikler yapıldı. 1965 değişikliği özellikle icra ve iflas kanununun bütün ana ilkelerinin hepsini baştan aşağı değiştiren bir değişiklikti. Yani icra ve iflas kanununun bütünlüğü bozulmuştu. Kolayca anlaşılabilir ve uygulanabilir bir sadeliğe kavuşturulması gerekiyordu” dedi.
Mevcut Kanun’un adı İcra ve İflas Kanunu iken yeni kanun için “Cebri İcra” adını önerdiklerini bildiren Öztek, “Gönül rıza ile ödenmeyen alacakların tahsilini konu alan hukuk branşının adı Cebri İcra hukukudur. Bu nedenle kanunun adının da böyle olmasını önerdik. Son kararı siyasi irade verir” dedi. Komisyon olarak hazırladıkları Cebri İcra Kanun Taslağı’nda gerçekleştirdikleri değişikliklerden örnekler veren Öztek, taslakta Konkordato konularına bakmak üzere İflas Mahkemesi kurulmasının yer aldığını anlattı.
Açılış konuşmalarının ardından program, panelle devam etti. Yeminli Mali Müşavir Nazmi Karyağdı’nın moderatörlüğünü üstlendiği panelde, Cebri İcra Kanunu Taslağı’nın farklı yönleri alanında uzman isimler tarafından ele alındı.
Panelde, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sema Taşpınar Ayvaz “Cebri İcra Kanunu Taslağının İflas ve Konkordato Konusunda Getirdiği Yenilikler”, Yargıtay 12. Hukuk Dairesi Üyesi Dr. Şanver Keleş “Rehnin Paraya Çevrilmesi, Kiralanan Taşınmazların İlamsız İcra Yoluyla Tahliyesi ve Paraya Çevirme”, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Göksu “Cebri İcra Kanunu Taslağındaki Takip Yollarına Genel Bir Bakış”, Yeminli Mali Müşavir ve Konkordato Komiseri Cumhur İnan Bilen ise “Cebri İcra Kanunu Taslağındaki Konkordato Süreçlerindeki Değişiklikler” başlıklı sunum gerçekleştirdi.
About The Author
